Trong phiên họp chiều 4/11 tại Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV, đại biểu Nguyễn Thị Lan (Đoàn ĐBQH TP Hà Nội) đã đưa ra ý kiến về tình trạng thiếu cơ sở đào tạo chính quy trong lĩnh vực phòng chống thiên tai (PCTT). Bà nhấn mạnh rằng, hiện chưa có trường đại học nào ở Việt Nam đào tạo và cấp bằng chính thức cho ngành học này, dù đây là lĩnh vực có vai trò quan trọng trong phát triển bền vững của đất nước.
Thực trạng nguồn nhân lực ngành PCTT
Nguồn nhân lực cho công tác PCTT hiện nay chủ yếu dựa vào kinh nghiệm thực tiễn, từ cán bộ cấp thôn bản đến các cấp cao hơn. Tuy nhiên, nhiều người chưa được trang bị đầy đủ về chuyên môn, kỹ năng và nghiệp vụ cần thiết.
Đại biểu Nguyễn Thị Lan cho rằng, để nâng cao chất lượng và hiệu quả của công tác PCTT, cần xây dựng một hệ thống đào tạo bài bản, từ đó tạo ra đội ngũ nhân lực chuyên trách đủ mạnh.
4 kiến nghị nhằm phát triển đào tạo nguồn nhân lực PCTT
- Tăng cường đào tạo và bồi dưỡng chuyên môn
- Xây dựng các chương trình đào tạo chuyên sâu về PCTT ở mọi cấp học.
- Cập nhật kiến thức, công nghệ tiên tiến từ quốc tế và đảm bảo nội dung phù hợp với thực tế Việt Nam.
- Triển khai các khóa học ngắn hạn và dài hạn, đồng thời mở ngành đào tạo ở bậc đại học và sau đại học.
- Đầu tư nâng cao năng lực các cơ sở đào tạo
- Rà soát các trường đại học và trung tâm nghiên cứu hiện có, tập trung nguồn lực nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ đào tạo.
- Hình thành các trung tâm đào tạo chuyên nghiệp, tạo ra đội ngũ nhân lực chất lượng cao phục vụ công tác PCTT.
- Đẩy mạnh hợp tác quốc tế
- Cử cán bộ, giảng viên đi học tập và nghiên cứu tại các quốc gia có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực PCTT như Nhật Bản, Mỹ, Hà Lan.
- Tăng cường hợp tác nghiên cứu, chia sẻ kinh nghiệm và ứng dụng công nghệ mới trong PCTT.
- Chính sách thu hút và hỗ trợ nguồn nhân lực trẻ
- Ban hành Nghị định về đào tạo nguồn nhân lực PCTT.
- Đưa ra chính sách thu hút nhân lực trẻ, quy định rõ vị trí việc làm trong lĩnh vực PCTT.
- Hình thành đội ngũ chuyên trách từ Trung ương tới cơ sở.
Bài học từ quốc tế về giáo dục PCTT
Đại biểu Nguyễn Thị Lan nhấn mạnh, Việt Nam thuộc nhóm 5 quốc gia chịu tác động lớn nhất từ biến đổi khí hậu. Trong khi đó, các nước như Nhật Bản, Mỹ, Hà Lan đã tích cực giáo dục về PCTT ngay từ bậc mầm non và tổ chức các chương trình đào tạo chuyên sâu ở bậc đại học, sau đại học.
- Nhật Bản: Tích hợp giáo dục PCTT vào chương trình giảng dạy quốc gia từ nhà trẻ đến trung học.
- Mỹ và Hà Lan: Tập trung vào quản lý thảm họa, rủi ro, và khẩn cấp, đồng thời xây dựng các chương trình nghiên cứu chuyên sâu.
Hướng đi mới cho Việt Nam
Đại biểu Nguyễn Thị Lan hy vọng, với các kiến nghị được đưa ra, Chính phủ sẽ sớm có những hành động cụ thể để thúc đẩy công tác đào tạo nguồn nhân lực cho lĩnh vực PCTT. Việc đầu tư vào nguồn nhân lực không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro mà còn đảm bảo sự phát triển bền vững của đất nước trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.