Trong phiên họp chiều 4/11 của Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV, đại biểu Nguyễn Thị Lan (TP. Hà Nội) đã nhấn mạnh sự cần thiết của việc xây dựng và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực phòng chống thiên tai (PCTT). Dưới đây là những điểm chính được bà đề xuất:
Thực trạng nhân lực ngành Phòng chống thiên tai tại Việt Nam
- Thiếu hụt chuyên môn bài bản:
- Đội ngũ làm công tác PCTT chủ yếu dựa vào kinh nghiệm thực tế, chưa qua đào tạo chính quy.
- Cán bộ từ cấp cơ sở đến cấp cao nhiều lúc không đáp ứng đủ yêu cầu về chuyên môn và kỹ năng.
- Thiếu cơ sở đào tạo:
- Hiện chưa có cơ sở đào tạo đại học hoặc chương trình đào tạo chính quy cấp bằng chuyên ngành PCTT.
- Đây là một lỗ hổng lớn trong việc phát triển nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu thực tiễn.
Kiến nghị từ góc nhìn cơ sở giáo dục đào tạo
- Tăng cường đào tạo và bồi dưỡng kiến thức về PCTT:
- Xây dựng chương trình đào tạo bài bản từ ngắn hạn đến dài hạn, phù hợp với các cấp học và thực tế tại Việt Nam.
- Cập nhật nội dung và công nghệ tiên tiến từ quốc tế.
- Đưa ra cơ chế đặc thù để mở ngành đào tạo bậc đại học và sau đại học về PCTT.
- Đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất đào tạo:
- Rà soát năng lực các cơ sở hiện tại, tập trung nguồn lực phát triển thành các trung tâm nghiên cứu và đào tạo xuất sắc.
- Đảm bảo trang thiết bị và môi trường học tập, nghiên cứu hiện đại.
- Thúc đẩy hợp tác quốc tế:
- Hợp tác với các quốc gia tiên tiến như Nhật Bản, Mỹ, Hà Lan trong đào tạo, nghiên cứu và phát triển nhân lực.
- Gửi cán bộ, giảng viên đi học tập, nghiên cứu ở nước ngoài để học hỏi kinh nghiệm và công nghệ.
- Chính sách phát triển nguồn nhân lực PCTT:
- Chính phủ cần ban hành Nghị định cụ thể về đào tạo nguồn nhân lực PCTT.
- Có chính sách thu hút nhân lực trẻ vào ngành, đặt hàng đào tạo và quy định rõ vị trí việc làm trong lĩnh vực này.
- Xây dựng đội ngũ chuyên trách về PCTT từ trung ương đến cơ sở, đủ mạnh để đối phó với những thách thức mới.
Bài học từ quốc tế
- Nhật Bản: Giáo dục về thiên tai là một phần của chương trình quốc gia, được dạy từ nhà trẻ đến trung học, kết hợp với giáo dục cộng đồng.
- Mỹ, Hà Lan, Canada: Phát triển các chương trình đại học và sau đại học về quản lý thảm họa, quản lý rủi ro thiên tai.
- Khung Sendai: Việt Nam là một trong 187 quốc gia ký kết khung này, trong đó nguồn nhân lực chất lượng là trụ cột quan trọng để giảm thiểu rủi ro thiên tai.
Kiến nghị phát triển hệ thống đào tạo chuyên ngành Phòng chống thiên tai tại Việt Nam
Trong phiên họp chiều 4/11 của Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV, đại biểu Nguyễn Thị Lan (TP. Hà Nội) đã nhấn mạnh sự cần thiết của việc xây dựng và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực phòng chống thiên tai (PCTT). Dưới đây là những điểm chính được bà đề xuất:
Thực trạng nhân lực ngành Phòng chống thiên tai tại Việt Nam
- Thiếu hụt chuyên môn bài bản:
- Đội ngũ làm công tác PCTT chủ yếu dựa vào kinh nghiệm thực tế, chưa qua đào tạo chính quy.
- Cán bộ từ cấp cơ sở đến cấp cao nhiều lúc không đáp ứng đủ yêu cầu về chuyên môn và kỹ năng.
- Thiếu cơ sở đào tạo:
- Hiện chưa có cơ sở đào tạo đại học hoặc chương trình đào tạo chính quy cấp bằng chuyên ngành PCTT.
- Đây là một lỗ hổng lớn trong việc phát triển nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu thực tiễn.
Kiến nghị từ góc nhìn cơ sở giáo dục đào tạo
- Tăng cường đào tạo và bồi dưỡng kiến thức về PCTT:
- Xây dựng chương trình đào tạo bài bản từ ngắn hạn đến dài hạn, phù hợp với các cấp học và thực tế tại Việt Nam.
- Cập nhật nội dung và công nghệ tiên tiến từ quốc tế.
- Đưa ra cơ chế đặc thù để mở ngành đào tạo bậc đại học và sau đại học về PCTT.
- Đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất đào tạo:
- Rà soát năng lực các cơ sở hiện tại, tập trung nguồn lực phát triển thành các trung tâm nghiên cứu và đào tạo xuất sắc.
- Đảm bảo trang thiết bị và môi trường học tập, nghiên cứu hiện đại.
- Thúc đẩy hợp tác quốc tế:
- Hợp tác với các quốc gia tiên tiến như Nhật Bản, Mỹ, Hà Lan trong đào tạo, nghiên cứu và phát triển nhân lực.
- Gửi cán bộ, giảng viên đi học tập, nghiên cứu ở nước ngoài để học hỏi kinh nghiệm và công nghệ.
- Chính sách phát triển nguồn nhân lực PCTT:
- Chính phủ cần ban hành Nghị định cụ thể về đào tạo nguồn nhân lực PCTT.
- Có chính sách thu hút nhân lực trẻ vào ngành, đặt hàng đào tạo và quy định rõ vị trí việc làm trong lĩnh vực này.
- Xây dựng đội ngũ chuyên trách về PCTT từ trung ương đến cơ sở, đủ mạnh để đối phó với những thách thức mới.
Bài học từ quốc tế
- Nhật Bản: Giáo dục về thiên tai là một phần của chương trình quốc gia, được dạy từ nhà trẻ đến trung học, kết hợp với giáo dục cộng đồng.
- Mỹ, Hà Lan, Canada: Phát triển các chương trình đại học và sau đại học về quản lý thảm họa, quản lý rủi ro thiên tai.
- Khung Sendai: Việt Nam là một trong 187 quốc gia ký kết khung này, trong đó nguồn nhân lực chất lượng là trụ cột quan trọng để giảm thiểu rủi ro thiên tai.
Tầm nhìn chiến lược
Đại biểu Nguyễn Thị Lan nhấn mạnh: Đào tạo nhân lực chất lượng cao không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là yếu tố quyết định sự bền vững của chiến lược quốc gia về PCTT. Với vai trò tiên phong của các cơ sở đào tạo, Việt Nam cần hành động ngay để bắt kịp và ứng phó hiệu quả với những thách thức do thiên tai và biến đổi khí hậu gây ra.