Năm 2025, kỳ thi tốt nghiệp THPT chính thức có những thay đổi lớn trong cấu trúc đề thi môn Địa lý. Một trong những điểm khiến nhiều học sinh bất ngờ nhất chính là việc không còn được mang Atlat Địa lý vào phòng thi – điều đã từng là “cứu cánh” cho hàng ngàn thí sinh mỗi mùa thi. Liệu điều này có khiến bài thi trở nên khó khăn hơn? Và học sinh nên làm gì để thích ứng?
Hãy cùng khám phá rõ hơn về sự thay đổi này, và cách để vượt qua nó một cách thông minh!
Tạm biệt Atlat trong phòng thi: Một bước ngoặt lớn
Trước đây, mỗi đề thi tốt nghiệp THPT môn Địa lý thường có khoảng 15 câu liên quan đến Atlat, tương đương khoảng 3,75 điểm – một con số không nhỏ. Việc sử dụng thành thạo Atlat giúp học sinh tiết kiệm thời gian, bớt học thuộc lòng, và có lợi thế rõ rệt trong việc xử lý câu hỏi.
Tuy nhiên, theo Thông tư 24/2024/TT-BGDĐT mới được Bộ GD&ĐT ban hành, Atlat sẽ không còn là vật dụng được phép mang vào phòng thi từ năm 2025. Đây là thay đổi lớn, nhằm đồng bộ với tinh thần của chương trình giáo dục phổ thông mới (GDPT 2018): giảm phụ thuộc vào công cụ hỗ trợ, tăng năng lực tư duy và vận dụng kiến thức của học sinh.
Vậy thí sinh được mang gì vào phòng thi?
Rất rõ ràng, theo quy định mới, thí sinh chỉ được phép mang vào các dụng cụ học tập cơ bản như:
-
Bút viết
-
Thước kẻ, êke
-
Bút chì, tẩy
-
Thước vẽ đồ thị, dụng cụ vẽ hình
-
Máy tính cầm tay (không có chức năng soạn thảo văn bản, không có thẻ nhớ)
Và không có Atlat trong danh sách này!
Đề thi sẽ thay đổi như thế nào?
Câu hỏi lớn đặt ra: Không còn Atlat thì đề thi Địa lý có khó hơn không?
Câu trả lời là không hẳn! Thay vì yêu cầu thí sinh tra cứu bản đồ trong Atlat, các dữ liệu bản đồ sẽ được tích hợp trực tiếp vào đề thi – có thể dưới dạng văn bản mô tả, biểu đồ, bảng số liệu, hoặc hình ảnh minh họa. Điều này đòi hỏi thí sinh phải có khả năng đọc – hiểu – phân tích dữ kiện một cách logic, thay vì chỉ “nhìn bản đồ – chọn đáp án” như trước kia.
Tuy nhiên, đây cũng là cơ hội để các bạn phát triển tư duy địa lý toàn diện hơn, thay vì học thuộc lòng hoặc làm bài theo kiểu “có sẵn đáp án trong Atlat”.
Atlat – Vẫn là người bạn đồng hành trong quá trình học
Dù không còn xuất hiện trong phòng thi, Atlat Địa lý vẫn cực kỳ quan trọng trong suốt quá trình học và ôn tập.
Theo cô Bùi Thị Hậu – giáo viên THPT Ban Mai (Hà Nội):
“Học sinh vẫn cần rèn kỹ năng bản đồ. Việc học qua Atlat giúp các em hiểu và nhớ kiến thức sâu sắc hơn. Khi đã thành thạo kỹ năng này, các em sẽ dễ dàng phân tích các dạng câu hỏi có liên quan đến bản đồ trong đề thi.”
Atlat giúp học sinh:
-
Học bằng hình ảnh trực quan, dễ nhớ
-
Giảm áp lực học thuộc lòng
-
Liên hệ kiến thức địa lý tự nhiên – xã hội – kinh tế một cách hệ thống
-
Phân tích biểu đồ, bảng số liệu nhanh chóng, chính xác
Vì thế, đừng cất Atlat vào tủ sách! Hãy sử dụng nó hiệu quả trong quá trình học tập, vì nó vẫn là công cụ giúp bạn xây nền kiến thức vững chắc trước khi bước vào kỳ thi thật.
Cách học hiệu quả khi không còn Atlat trong phòng thi
Sự thay đổi này đòi hỏi bạn phải “chơi theo luật mới” – nghĩa là đổi cách học, cách ôn để không bị động. Dưới đây là một số chiến lược học tập thông minh giúp bạn vượt qua bài thi Địa lý 2025 với điểm số ấn tượng:
1. Thành thạo kỹ năng đọc dữ liệu
Đề thi giờ đây sẽ diễn giải bản đồ bằng chữ hoặc hình ảnh, nên bạn cần luyện kỹ năng đọc hiểu bảng số liệu, biểu đồ, bản đồ dạng hình vẽ.
Tip nhỏ: Hãy làm quen với nhiều dạng đề mới từ các đề thi minh họa, đề thi thử, và rèn kỹ năng rút ra thông tin từ hình ảnh.
2. Ghi nhớ logic, không học vẹt
Địa lý không còn là môn “chép đi chép lại để nhớ”. Bạn cần hiểu bản chất của sự vật, hiện tượng – ví dụ như tại sao khí hậu miền Bắc lạnh hơn miền Nam, hoặc tại sao vùng Đồng bằng sông Cửu Long lại là vùng trọng điểm lúa gạo của cả nước.
3. Sử dụng sơ đồ tư duy và infographics
Tự vẽ sơ đồ tư duy hoặc tìm kiếm các hình ảnh tóm tắt kiến thức bằng hình minh họa sẽ giúp bạn ghi nhớ nhanh và hiệu quả hơn.
Học thông minh hơn, không phải học nhiều hơn!
4. Luyện đề đều đặn
Dù có kiến thức vững nhưng không luyện đề thì cũng khó làm tốt. Hãy phân bổ thời gian luyện đề mỗi tuần, nhất là các đề minh họa theo cấu trúc mới, để làm quen với cách ra câu hỏi và rèn kỹ năng làm bài nhanh – chính xác.
Những điểm mới khác của đề thi Địa lý 2025
Không chỉ dừng ở việc bỏ Atlat, đề thi Địa lý 2025 còn có thêm các dạng câu hỏi mới, bao gồm:
-
Câu hỏi đúng/sai: Đòi hỏi bạn phải hiểu cốt lõi kiến thức, không thể đoán mò
-
Câu hỏi trả lời ngắn: Yêu cầu tư duy và diễn đạt rõ ràng, ngắn gọn
-
Câu hỏi tích hợp nhiều chủ đề kiến thức
Điều này cho thấy: học sinh cần học hiểu sâu – không học lướt. Việc dạy và học cũng cần đổi mới theo hướng phát triển năng lực, không chỉ là truyền đạt kiến thức một chiều.
Tạm kết: Thay đổi là để phát triển
Việc loại bỏ Atlat khỏi phòng thi không nhằm làm khó thí sinh, mà là bước tiến trong việc hiện đại hóa giáo dục, giúp học sinh:
-
Phát triển kỹ năng tư duy logic
-
Vận dụng kiến thức vào thực tế
-
Tự học – tự hiểu – tự xử lý dữ liệu
Điều quan trọng là bạn đã biết trước và có thời gian để chuẩn bị. Vì vậy, hãy chủ động từ bây giờ: thay đổi cách học, luyện đề đều đặn, rèn kỹ năng bản đồ và giữ tinh thần lạc quan.