Ngày 22/3 tại Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) phối hợp cùng Văn phòng UNESCO tại Việt Nam đã tổ chức hội thảo “Nâng cao năng lực cho giáo viên về hỗ trợ, tư vấn tâm lý cho học sinh sau thiên tai có tính đáp ứng giới: Thực trạng và giải pháp”. Đây là hoạt động mang tính cấp thiết, xuất phát từ nhu cầu thực tế khi học sinh là nhóm đối tượng dễ bị tổn thương cả thể chất lẫn tinh thần sau những biến cố thiên tai nghiêm trọng.
Cơn bão Yagi và hồi chuông cảnh báo về hỗ trợ tâm lý học đường
Theo ông Vũ Minh Đức – Cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục, năm 2024, cơn bão Yagi được ghi nhận là một trong những hiện tượng thời tiết khắc nghiệt và tàn phá nhất tại khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương, để lại hậu quả nặng nề cho nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.
Trong bối cảnh đó, ngành Giáo dục không chỉ tập trung khôi phục cơ sở vật chất trường lớp mà còn phải đặc biệt quan tâm đến sức khỏe tinh thần của học sinh. Sau thiên tai, các em cần nhiều hơn là những hỗ trợ vật chất như nơi ở, lương thực hay chăm sóc y tế – mà cần được chăm sóc tinh thần, có người lắng nghe, chia sẻ và hướng dẫn vượt qua sang chấn tâm lý.
Tư vấn tâm lý học đường – Chìa khóa giúp học sinh phục hồi sau khủng hoảng
Tư vấn tâm lý không chỉ là biện pháp hỗ trợ tinh thần nhất thời, mà còn là một phần thiết yếu trong hành trình phục hồi lâu dài của học sinh. Tại hội thảo, các chuyên gia nhấn mạnh vai trò của tư vấn tâm lý trong:
- Xử lý cảm xúc tiêu cực: giúp học sinh vượt qua sợ hãi, lo lắng, ám ảnh hoặc trầm cảm sau thiên tai.
- Khôi phục niềm tin: hỗ trợ các em lấy lại sự tự tin, cảm giác an toàn và lòng tin vào cộng đồng.
- Xây dựng kỹ năng sống: hướng dẫn học sinh cách quản lý cảm xúc, giải quyết vấn đề, hình thành mối quan hệ tích cực và đối phó với khó khăn trong tương lai.
- Phát hiện sớm dấu hiệu bất ổn tâm lý: từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời của gia đình, nhà trường hoặc chuyên gia tâm lý.
Việc này không chỉ giúp học sinh nhanh chóng ổn định tinh thần để quay trở lại học tập mà còn tạo nền tảng cho sự phát triển toàn diện về mặt nhân cách và học tập lâu dài.
Tập huấn giáo viên – Đầu tư cho tương lai bền vững
Một trong những trọng tâm của hội thảo là xây dựng các chương trình tập huấn dành cho giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục về tư vấn tâm lý học sinh sau thiên tai. Đây là bước đi chiến lược nhằm giúp giáo viên trở thành “điểm tựa” tinh thần đáng tin cậy cho học sinh khi đối mặt với khủng hoảng.
Cụ thể, chương trình hướng đến:
- Cung cấp tài liệu đào tạo chuyên sâu, có tính thực tiễn cao.
- Tích hợp yếu tố đáp ứng giới, đảm bảo sự hỗ trợ tâm lý phù hợp cho cả học sinh nam và nữ.
- Xây dựng đội ngũ giáo viên có kỹ năng mềm, khả năng lắng nghe và thấu cảm, từ đó nâng cao chất lượng môi trường giáo dục trong giai đoạn hậu thiên tai.
Đại diện Bộ GD&ĐT khẳng định sau hội thảo, các kế hoạch tập huấn sẽ tiếp tục được triển khai theo lộ trình tại nhiều địa phương, nhằm lan tỏa năng lực hỗ trợ tâm lý đến từng ngôi trường, từng giáo viên và từng học sinh trên cả nước.
Kết nối cộng đồng, phục hồi học sinh
Hội thảo còn ghi nhận sự tham gia của các đại diện đến từ Bộ GD&ĐT, UNESCO, các tổ chức Liên Hợp Quốc, nhóm công tác ngành giáo dục ESG, các sở và phòng GD&ĐT từ các địa phương như Hà Nội, Vĩnh Long, Cao Bằng… Sự có mặt của nhiều bên liên quan cho thấy đây không chỉ là câu chuyện riêng của ngành giáo dục, mà còn là vấn đề chung của toàn xã hội trong việc bảo vệ, nâng đỡ thế hệ tương lai.
Kết luận
Tăng cường năng lực tư vấn tâm lý cho giáo viên chính là một khoản đầu tư lâu dài và bền vững cho chất lượng giáo dục. Bởi lẽ, giáo viên không chỉ là người dạy chữ, mà còn là người đồng hành, người chữa lành và truyền cảm hứng cho học sinh vượt qua những biến cố lớn trong đời.
Việc quan tâm đúng mức đến sức khỏe tinh thần của học sinh sau thiên tai không chỉ giúp các em phục hồi nhanh hơn, mà còn tạo nên một môi trường giáo dục nhân văn, an toàn và phát triển toàn diện.