Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2025-2026 đang tới gần, nhiều học sinh tại TP.HCM tích cực tìm kiếm thông tin từ mạng xã hội để đặt nguyện vọng và xây dựng kế hoạch ôn tập. Tuy nhiên, theo các chuyên gia giáo dục, học sinh cần hết sức cẩn trọng, bởi không phải thông tin nào trên mạng cũng chính xác và đáng tin cậy.
Mạng xã hội – nơi học sinh làm “chuyên gia tư vấn”
Ngay từ đầu học kỳ II năm học 2024-2025, các nhóm học sinh trên mạng xã hội Facebook tại TP.HCM trở nên đặc biệt sôi động. Đa số các bài viết xuất phát từ học sinh lớp 9 muốn xin lời khuyên, kinh nghiệm từ các anh chị đi trước về việc chọn nguyện vọng tuyển sinh lớp 10.
Đáng chú ý, các trang Facebook của học sinh trường THPT tốp đầu như THPT Nguyễn Hữu Huân (TP Thủ Đức), THPT Lê Quý Đôn (Quận 3)… liên tục xuất hiện nhiều câu hỏi nhờ tư vấn. Những câu hỏi phổ biến như:
- “Giữa trường THPT Nguyễn Hữu Huân và trường THPT Thủ Đức nên chọn trường nào?”
- “Điểm Toán 9.5, Văn 9.3, Anh 6.5 thì đặt nguyện vọng 1 vào Nguyễn Hữu Huân ổn không?”
- “Em thích trường THPT Lê Quý Đôn nhưng sợ không đậu, có anh chị nào chia sẻ bí quyết ôn thi không?”
Những bài đăng này nhận được rất nhiều bình luận. Tuy nhiên, đa số người tư vấn lại là học sinh đang theo học hoặc cựu học sinh của các trường. Không ít lời khuyên mang tính chủ quan, thậm chí thiếu cơ sở như:
- “Chỉ cần đạt 8 điểm mỗi môn sẽ chắc suất vào trường tốp đầu.”
- “Học tủ một số nội dung là đủ để đậu trường chuyên.”
Điều này có thể gây hiểu nhầm cho học sinh lớp 9, dẫn đến tâm lý chủ quan hoặc sai lệch trong quá trình ôn tập.
Nguy cơ từ thông tin chưa được kiểm chứng
Cô Vũ Thị Thu Trang, Tổ trưởng Tổ Ngữ văn – Giáo dục địa phương – Hoạt động trải nghiệm Trường THCS-THPT Hai Bà Trưng (Quận Tân Bình) chia sẻ rằng mạng xã hội đang là kênh thông tin tiện lợi, hấp dẫn học sinh bởi dễ dàng tiếp cận và gần gũi. Tuy nhiên, nếu không tỉnh táo, học sinh rất dễ bị nhiễu loạn thông tin, dẫn đến việc học lệch, học tủ hoặc đặt nguyện vọng không đúng với năng lực của mình.
Trên thực tế, nội dung từ các hội nhóm trên mạng xã hội phần lớn mang tính cá nhân, không chính thống, dễ gây hoang mang. Những thông tin này không được kiểm chứng, thiếu tính hệ thống nên học sinh khó phân biệt đúng – sai. Đặc biệt, những lời khuyên thiếu căn cứ còn khiến các em chủ quan, đặt nguyện vọng cao hơn khả năng thực tế, làm giảm cơ hội trúng tuyển vào các trường THPT phù hợp.
Thận trọng và tỉnh táo trước mọi thông tin
Theo thầy Đinh Văn Trịnh – Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Hiền (Quận 12), mạng xã hội là một công cụ hữu ích nếu biết sử dụng đúng cách, tuy nhiên không thể thay thế cho nguồn tin chính thống từ nhà trường và giáo viên. Học sinh lớp 9 cần phải luôn kiểm chứng thông tin từ nhiều nguồn khác nhau, đặc biệt là các trang web chính thức của Sở Giáo dục và Đào tạo, website các trường THPT hoặc thông tin từ giáo viên chủ nhiệm.
Thầy Trịnh khuyến cáo:
“Học sinh nên xác định rõ năng lực bản thân, tránh phụ thuộc hoàn toàn vào thông tin trên mạng xã hội. Thay vào đó, cần lắng nghe ý kiến từ giáo viên, phụ huynh, những người hiểu rõ năng lực và điều kiện học tập của các em để có những quyết định đúng đắn nhất.”
Đồng quan điểm, thầy Nguyễn Công Phúc Khánh – Phó Hiệu trưởng Trường THCS Trần Văn Ơn (Quận 1) cho rằng thời điểm này học sinh cần ưu tiên củng cố kiến thức cơ bản, bám sát hướng dẫn của thầy cô tại trường. Việc lựa chọn nguyện vọng nên căn cứ vào kết quả học tập thực tế, không nên chỉ dựa vào những bình luận trên mạng xã hội hay lời khuyên thiếu căn cứ từ những người chưa thực sự hiểu rõ tình hình.
Vai trò quan trọng của phụ huynh và giáo viên
Trong giai đoạn nhạy cảm này, vai trò của phụ huynh và giáo viên rất quan trọng trong việc định hướng cho học sinh. Theo thầy Nguyễn Công Phúc Khánh, phụ huynh cần thường xuyên phối hợp với giáo viên chủ nhiệm để đánh giá chính xác năng lực học tập, sở trường của các em, từ đó định hướng chọn nguyện vọng phù hợp.
Phụ huynh nên tránh áp đặt mong muốn cá nhân hay phó mặc hoàn toàn cho học sinh. Một sự cân bằng giữa nguyện vọng, khả năng của học sinh và sự tư vấn từ giáo viên sẽ giúp học sinh có những quyết định đúng đắn, hạn chế những lựa chọn sai lầm.
Lời khuyên dành cho học sinh lớp 9 khi chọn nguyện vọng tuyển sinh lớp 10
Để có lựa chọn chính xác và phù hợp, học sinh cần:
- Xác định rõ khả năng học tập của bản thân dựa trên kết quả học kỳ gần nhất.
- Không lệ thuộc hoàn toàn vào các bí quyết ôn thi trên mạng xã hội, thay vào đó cần chăm chỉ ôn tập kiến thức theo hướng dẫn của giáo viên.
- Kiểm chứng thông tin từ nhiều nguồn chính thống như website của Sở GD&ĐT, website chính thức của các trường THPT.
- Tham khảo ý kiến của giáo viên chủ nhiệm và phụ huynh để đưa ra quyết định nguyện vọng hợp lý nhất.
- Không đặt nguyện vọng theo tâm lý “thử sức” một cách mạo hiểm, bởi điều này có thể ảnh hưởng đến cơ hội trúng tuyển vào các trường phù hợp.
Việc tuyển sinh vào lớp 10 có vai trò quan trọng, quyết định môi trường học tập và ảnh hưởng đến tương lai của học sinh. Vì vậy, việc thận trọng, tỉnh táo trước mọi thông tin từ mạng xã hội, đồng thời tích cực tham khảo ý kiến từ các nguồn chính thống là điều hết sức cần thiết giúp học sinh đưa ra lựa chọn tốt nhất cho bản thân.